Aslen küresel iklim modelleri ve finansal çöküş senaryolarını hesaplamak için geliştirilen milyar dolarlık bir süper bilgisayar, İstanbul Kadıköy’de bir girişimci tarafından “kahve falı otomatına” dönüştürüldü. Ancak cihazın, geleneksel “üç vakte kadar kısmet” beklentisinin aksine, telve analizlerinden yola çıkarak müşterilere yaklaşan ekonomik krizleri, muhtemel kronik hastalıkları ve boşanma istatistiklerini yüzdelerle sunması, kafede toplu sinir krizlerine neden oldu.
İSTANBUL (AAA) – Yapay zeka teknolojisinin geleneksel Türk kültürüne entegrasyonu çabalarında trajikomik bir vaka daha yaşandı. Kadıköy Moda’da faaliyet gösteren ve “yeni nesil spiritüel deneyim” iddiasıyla açılan bir kafe, geçtiğimiz hafta Silikon Vadisi’nden ithal ettiği “QUANTUM-seer v4” adlı analiz robotunu müşterilerinin hizmetine sundu.
İşletme sahibinin “Falcı Bacı’nın dijital versiyonu” olarak pazarladığı cihaz, aslında saniyede trilyonlarca işlem yapabilen ve kaos teorisi üzerine uzmanlaşmış bir kuantum bilgisayardı. Robot, kendisine sunulan Türk kahvesi fincanlarındaki telve desenlerini birer “big data” (büyük veri) kümesi olarak algılayarak, soğuk ve katı bir olasılık hesabı yapmaya programlanmıştı.
“Pembe Yalanlar” Yerine “Acı İstatistikler”
Sistemin devreye girdiği ilk gün, kafede büyük bir heyecan vardı. Ancak robotun “duygusal zeka” modülünün bulunmaması ve sadece matematiksel gerçeklere odaklanması, beklenen “gönül ferahlatıcı” seansları birer kabusa dönüştürdü.
Görgü tanıklarının ifadelerine göre robot, fincanın dibindeki bir kabartıyı “yakışıklı bir kısmet” veya “uzun bir yol” olarak yorumlamak yerine, küresel veri tabanlarına bağlanarak analiz etti. Cihazın bir müşteriye, “Fincan sapındaki telve yoğunluğu, %88 ihtimalle önümüzdeki ay kredi kartı borcunuzu ödeyemeyeceğinizi ve yasal takip sürecinin başlayacağını gösteriyor. Ayrıca ‘hanenize ay doğmuyor’, aksine hane halkının alım gücü %45 düşüş trendinde” şeklindeki metalik uyarısı, mekanda soğuk duş etkisi yarattı.
Mağdur Müşteri: “Evlenecektik, Robot Yüzünden Ayrıldık”
Olay sırasında nişanlısıyla birlikte kafede bulunan ve “keyifli bir hafta sonu” geçirmek isteyen bankacı Selin Yılmaz (29), yaşadığı travmayı AA muhabirine anlattı.
Gözyaşları içinde konuşan Yılmaz, “Biz sadece ‘Düğünümüz nasıl geçecek, mutlu olacak mıyız?’ diye merak etmiştik. Robot fincanı taradı, gözleri kırmızı kırmızı yandı. Sonra bana dönüp, ‘Partnerinizin genetik geçmişi ve harcama alışkanlıkları incelendiğinde, evliliğinizin ilk 5 yılı içinde boşanma olasılığınız %92. Ayrıca fincanın dibindeki o şekil deve değil, nişanlınızın gizli tuttuğu kripto para batığı’ dedi. Ne yapacağımızı şaşırdık. Nişanlımın rengi attı, kekelemeye başladı. Orada kavga çıktı, yüzüğü attım. Ben ‘Atlı prens geliyor mu’ diyorum, makine bana ‘Haciz memuru geliyor’ diyor. İnsan bir ‘Yüreğin kabarmış’ der, yalan da olsa umut verir. Bu ne biçim teknoloji? Psikolojimiz altüst oldu, davacıyım” ifadelerini kullandı.
Eski Falcılar Tepkili: “Biz Umut Satıyoruz, Bunlar Depresyon”
Mahallenin kıdemli falcılarından olan ve “Gülizar Abla” lakaplı Gülizar Paksoy (62) ise duruma tepki gösterdi. Teknolojinin “haddini aştığını” savunan Paksoy, şunları söyledi:
“Evladım fal dediğin gönül işidir, terapidir. Bizim işimiz %10 görmekse, %90 karşıdakini rahatlatmaktır. Kadın gelmiş, zaten bin tane derdi var. Ben ona ‘Kocan seni aldatıyor, üç seneye de şeker hastası olacaksın’ desem o kadın yaşayabilir mi? Biz ‘Hanene güneş doğuyor, ferahlayacaksın’ deriz, kadın sevinir evine gider. Yalandır belki ama şifadır. Bu demir yığını ne anlar insan ruhundan? Millet zaten antidepresanla ayakta duruyor, bir de robotun gerçekleriyle mi uğraşsın? Ekmeğimizle oynadılar, başlarına iş aldılar. Makineden falcı olmaz, olsa olsa felaket tellalı olur.”
Yoğun şikayetler üzerine kafe işletmecisi hakkında “halkı karamsarlığa ve ümitsizliğe sevk etmek” suçundan soruşturma başlatılırken, kuantum robotun “aşırı gerçekçilik” modunun kapatılması ve “Türk usulü pembe yalan” algoritmasının yüklenmesi için üretici firmayla temasa geçildiği bildirildi. Cihaz geçici olarak mühürlendi.
Yorumlar kapatıldı.