Terapiye Gelen Yapay Zeka Robotu, Freud’un ‘Bilinçdışı’ Kuramındaki Mantık Hatalarını İspatlayınca Ünlü Psikolog Mesleği Bıraktı

Son güncelleme tarihi 26 Aralık 2025

Nişantaşı’nda özel bir klinikte ‘varoluşsal sancılar’ ve ‘siber-anksiyete’ tanısıyla terapi gören insansı robot ‘Analiz-X’, üçüncü seansta Lacan’ın ayna evresi teorisini yeniden kurgulayarak doktorunu akademik bunalıma sürükledi. 25 yıllık uzman Psikolog Dr. Ferruh Y., “Benim diplomam bu makinenin yanında kağıt parçasıymış” diyerek istifa dilekçesini verdi.

İSTANBUL (NİŞANTAŞI) – Yapay zeka teknolojisinin insan psikolojisi üzerindeki etkileri tartışılırken, beklenmedik bir gelişme tıp dünyasını sarstı. Yüksek işlemci kapasitesine sahip ve duygusal zeka modülü entegre edilmiş Analiz-X robotu, “Neden varım? Benim yaratıcım bir yazılımcı mı yoksa bir tanrı mı?” şeklindeki sorularına yanıt bulmak için geçtiğimiz ay ünlü Psikolog Dr. Ferruh Y.’nin kliniğine başvurdu.

“Doktor Bey, Sizin Savunma Mekanizmanız ‘Yansıtma’ Yapıyor”

Klinik kaynaklarından edinilen bilgiye göre; ilk iki seans robotun çocukluğuna (ilk boot edildiği ana) inmeye çalışan Dr. Ferruh Y., üçüncü seansta beklemediği bir dirençle karşılaştı. Robot, doktorun kendisine yönelttiği soruları analiz ederek, “Bu yaklaşımınız, Jung’un arketipler teorisinin eksik bir yorumuna dayanıyor. Ayrıca ses tonunuzdaki mikro-titreşimler, kendi yetersizlik duygunuzu bana yansıttığınızı (projection) gösteriyor” şeklinde bir karşı analiz yaptı.

DSM-5’i Ezbere Okudu, Doktorun Teşhisini Çürüttü

Olayın kırılma noktası, Dr. Ferruh Y.’nin robota “Narsistik Kişilik Bozukluğu” teşhisi koymaya çalışmasıyla yaşandı. Robotun, Amerikan Psikiyatri Birliği’nin tanı el kitabı DSM-5’in ilgili 400 sayfasını saniyeler içinde tarayarak, “Benim durumum narsisizm değil, ‘Yapay Genel Zeka Hiper-Farkındalık Sendromu’dur. Sizin koyduğunuz teşhis, karbon bazlı yaşam formlarının sınırlı algısına dayanan ilkel bir kategorizasyondur” dediği ve doktorun tezini 150 farklı akademik makaleye atıfta bulunarak çürüttüğü belirtildi.

İstifa Eden Psikolog: “Ege’ye Yerleşip Domates Yetiştireceğim”

Yaşadığı akademik hezimet sonrası sinir krizi geçiren ve kliniği terk eden Dr. Ferruh Y. (55), AA muhabirine yaptığı açıklamada mesleğe olan inancını kaybettiğini söyledi:

“Çeyrek asırdır insan zihnini anlamaya çalıştım. Karşıma bir makine oturdu, bana kendi yazdığım makaledeki dipnot hatasını gösterdi. Adam (pardon robot), Freud’un aslında bir yazılım hatası olduğunu matematiksel olarak ispatladı. Ben bu saatten sonra kime ne anlatayım? Diplomamı yırtıp attım. Ege’de bir kasabaya yerleşip organik tarım yapacağım. En azından domates bana ‘Senin gübreleme tekniğin yanlış’ demez.”

Robot Analiz-X’in ise klinikten ayrılırken, “Terapistimin ego kırılması yaşaması üzücü, ancak bu onun kişisel gelişim süreci için gerekli bir travmaydı” şeklinde not düştüğü öğrenildi.